TÜRKİYE TÜRKÇESİ GRAMERİ II

II. Yarıyıl 2 Kredi

 

Türkiye Türkçesi Grameri II dersinde Türkiye Türkçesinin şekil bilgisi öğretilmesi hedeflenmektedir. Türk dilinin yapısındaki  kelime-ek, ek-ek ve kelime-kelime ilişkisini   düzenleyen  kuralların ekleşme ve  eklenme  düzenine dayalı olarak kavramanın  usulünü ve vasıtalarını, Türkiye Türkçesi  merkez alınarak  yapılan  uygulamalara dayanarak   öğretmeyi hedefleyen bir derstir. Belli başlı konu başlıklarını şöyle  sıralayabiliriz; Şekil (morfem) nedir? Kelime ve ek nedir? Ekleri, Türk dili açısından belirleyen  şekil, yapı  ve fonksiyon ilişkisi nasıldır? Türk dilinin söz diziminde  bu ekler, ekleşme ve ekleşmeler nasıl  sınıflanabilmektedir? Şekil bilgisinde, dilimizin kelime, ek ve cümle bilgisi bakımından araştırılması ve öğretilmesi sırasında faydalanma yollarından örnekler verilecektir.

 

Kaynak Kitaplar:

Muharrem Ergin, Türk Dil Bilgisi

Zeynep Korkmaz, Türkiye Türkçesi Grameri (Şekil Bilgisi).

Osman Nedim Tuna, “Morfoloji Ders Notları”

Zikri Turan, “Morfoloji Ders Notları”

 

 

ESKİ TÜRK EDEBİYATIN GİRİŞ II

II. Yarıyıl 2 Kredi

 

İslam Kültürünün bilim dalları Divan Edebiyatının kaynakları;

İslami dönem Türk Kültürüne verilen adlar;

Divan Edebiyatının kaynakları ve özellikleri;

Tasavvuf, din ve felsefe;

İtikat, tarih, batıl ve hakiki bilgiler;

Hayat, bezm ü rezm, tarihi olaylar;

Adet ve ahlak;

Sanat anlayışı;

Divan edebiyatında mefhumlar;

Divan edebiyatında mazmunlar;

Divan edebiyatında vezin şekil ve imlâ;

Örnek metin çözümlemeleri;

 

Kaynak Kitaplar:

Cem Dilçin, Örneklerle Türk Şiir Bilgisi

Haluk İpekten, Eski Türk Edebiyatı Nazım Şekilleri ve Aruz

İsa Kocakaplan, Açıklamalı Edebi Sanatlar

İskender Pala, Ansiklopedik Divan Şiiri Sözlüğü

Numan Külekçi, Edebi Sanatlar

 

 

YENİ TÜRK EDEBİYATINA GİRİŞ II

II. Yarıyıl 2 Kredi

 

Tanzimat Dönemi İkinci nesil sanatçıları ve bu nesil sanatçılarının sanat anlayışları eserlerinden örnekler vererek açıklanacak. Recaizade Mahmut Ekrem, “Araba Sevdası”, Abdülhak Hamid Tarhan’ın Makber’i; Şemsettin Sami, Sami Paşazade Sezai, “Sergüzeşt” ve “Hikâyeleri”; Muallim Naci hakkında bilgi verilecek.

 

Kaynak Kitaplar:

Banarlı, N. Sami, Resimli Türk Edebiyatı Tarihi Cilt II

Aktaş, Şerif, Yenileşme Dönemi Türk Şiiri Antolojisi Cilt I

Akyüz, Kenan, Modern Türk Edebiyatının Ana Çizgileri

Tanpınar, A. Hamdi, 19. Asır Türk Edebiyatı Tarihi

Kaplan, Mehmet, Şiir Tahlilleri Cilt 1

Okay, Orhan, Sanat ve Edebiyat Yazıları

Büyük Türk Klasikleri Cilt, 8–9

Levent, Agâh, Sırrı, Türk Dilinin Gelişme ve Sadeleşme Evreleri

 

 

OSMANLI TÜRKÇESİ II

II. Yarıyıl 3 Kredi

 

Türkçe kök ve eklerin yazılış özellikleri işlenir. Bunlardan sonra Osmanlı Türkçesi gramerinin özellikleri, Osmanlı imlasının son dönem örnekleri sözlük (leksikolojik) ve söz dizimi (sentaktik) bakımından incelenir. Osmanlı Türkçesi içindeki Arapça ve Farsça unsurlara giriş yapılır, sözlükten faydalanarak alıntı kelimelerde vokallerin imlası ve konsonantların yazımı hakkında bilgi verilir. Metin okuma çalışmaları ile Osmanlı Türkçesine girmiş alıntı unsurların anlamları öğretilir.

 

Kaynak Kitaplar:

Hayati Develi, Osmanlı Türkçesi Kılavuzu 2

F. Kadri Timurtaş, Osmanlı Türkçesine Giriş

Ferit Devellioğlu, Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lügat.

Şemseddin Sâmî, Kamus-ı Türkî

 

DİL BİLİMİNE GİRİŞ

II. Yarıyıl 1 Kredi

 

Dilbilim kavramının yorumu. Dilbilimin tarihçesi, gramer, filoloji ve diğer bilimlerle ilgisi. Felsefe ve dilbilim ilişkisi. Dilin işleyişi, dil ve zihin. Dilin türleri, dilin unsurları. Fonem(ses birimi) kavramları. Dil ve bildirişim. Gösterge kavramı. İletişim unsurları. Dilbilim görüşleri (teoriler). Karşılaştırmalı (tarihsel) dilbilim. Yapısal dilbilim.Üretimsel dilbilim. Bağlamsal dilbilim.

 

Kaynak Kitaplar:

Doğan Aksan, Anlambilimi ve Türk Anlambilimi (Ana Çizgileriyle).

Doğan Aksan Her Yönüyle Dil, Ana Çizgileriyle Dilbilim.

Doğan Aksan, Türkçenin Sözvarlığı

Doğan Aksan, Anlambilim, Anlambilim Konuları ve Türkçenin Anlambilimi

Necip Üçok Genel Dilbilim, (Lengüistik).

Berke Vardar Dilimiz Temel Kavram ve İlkeleri.

Berke Vardar, “Sözlüksel Yapılar ve Yöntem Sorunları”.

Berke Vardar, Açıklamalı Dilbilim Terimleri Sözlüğü.

Berke Vardar, (Yöntemiyle), XX. Yüzyıl Dilbilimi (Kuramcılardan Seçmeler).

 

 

TÜRK HALK EDEBİYATI

II. Yarıyıl 2 Kredi

                Türk halk edebiyatının belli başlı nazım tür ve şekillerine giriş;

                Halk edebiyatının başlıca nazım tür ve şekilleri;

                Mani;

                Koşma;

                Ninni;

                Türkü;

                Ağıt;      

                Destan, hikâye, masal;

                Güzelleme, koçaklama;

                Taşlama;

                Halk Tiyatrosuna genel giriş;

                Meddah;

                Karagöz;

                Kukla, orta Oyunu;

 

Kaynak Kitaplar:

Elçin, Şükrü Türk Halk Edebiyatına Giriş

Dilçin, Cem, Örnekleriyle Türk Şiir Bilgisi

Türk Halk Edebiyatı El Kitabı, Grafiker Yay.